U KOM PRAVCU SE RAZVIJA AERODROMSKA INFRASTRUKTURA CRNE GORE

Redakcija AVIOPORTALA je za vas pripremila sveobuhvatan pregled planskih dokumenata po pitanju aerodromske infrastrukture vazdušnog saobraćaja u Crnoj Gori. Neki planovi su važeći, dok su drugi istekli i čekaju izradu novih. Kada su u pitanju aerodromi Podgorica i Tivat, planovima je predviđeno njihovo unapređenje i sertifikacija dok, kada je riječ o malim aerodromima Nikšić, Berane i Pljevlja, sada već nevažeći prostorni plan je predviđao minimalnu kategoriju 3C za manje avione. Jedini važeći dokument je trenutno PROSTORNI PLAN POSEBNE NAMJENE (PPN) ZA OBALNO PODRUČJE CRNE GORE koji predviđa razvoj Aerodroma Tivat, izradu vodenog terminala na aerodromu u Tivtu, planira se letilište i drop zone u Ulcinju, dok je predviđen razvoj aerodroma u Baru minimalne kategorije 3C. U daljem dijelu teksta slijedi više detalja.  

Prema Zakonu o vazdušnom saobraćaju Crne Gore za slijetanje i polijetanje vazduhoplova upotrebljavaju se aerodromi, heliodromi i letilišta. Aerodromi dalje mogu pripadati primarnoj ili sekundarnoj mreži aerodroma.

Primarnu mrežu aerodroma Crne Gore čine Aerodrom Podgorica i Aerodrom Tivat.

Aerodrom Podgorica (LYPG) ima poletno-sletnu stazu dužine 2500m i širine 45 m.  Prema konstataciji Prostornog plana Crne Gore do 2020. godine kompleks aerodroma Podgorica ima zadovoljavajući prostorni kapacitet za sadašnje potrebe. Takođe, bitno je naglasiti da je sertifikacija aerodroma i dalje, u toku a to je zakonska obaveza. Preglede u pogledu postupka sertifikacije Aerodroma Crne Gore, koji su počeli 16.oktobra 2017.godine, sprovodi ovlašćeni regulator, Agencija za civilno vazduhoplovstvo Crne Gore.

Aerodrom Tivat (LYTV) ima poletno-sletnu stazu dužine 2500m, širine 45m. Takođe, ni ovaj aerodrom nije sertifikovan. Prema informacijama naše redakcije, broj neusaglašenosti je veći nego što je to slučaj sa aerodromom  Podgorica.


Sekundarnu mrežu aerodroma čine:

  • Aerodrom Berane (LYBR) koji je u periodu od 1961. do 1976. godine korišćen za javni prevoz u vazdušnom saobraćaju. Trenutno se koristi samo kao sportski aerodrom. Aerodrom ima izgrađenu osnovnu saobraćajnu infrastrukturu: poletno-sletnu stazu sa asfaltnim zastorom dužine 1900m, rulnu stazu i platformu, takođe sa asfaltnim zastorom. Nije zvanično registrovan sa statusom letilišta kod Agencije za civilno vazduhoplovstvo Crne Gore  (više).
  • Aerodrom Nikšić (LYNK) (Kapino polje) koji se koristi kao sportski aerodrom, ima poletno-sletnu stazu dužine 1450m. Takođe, aerodrome koristi u značajnoj mjeri i Vojska Crne Gore. Zvanično registrovan operater ovog aerodroma je Sportski Aero klub „Nikšić“.
  • Letilište Ulcinj koje ima travnatu stazu dužine 760m i koristi se za sportske aktivnosti i poljoprivrednu avijaciju. Ograničenje lokacije aerodroma je blizina državne granice. Nije zvanično registrovan sa statusom letilišta kod Agencije za civilno vazduhoplovstvo Crne Gore (više).
  • Aerodrom Žabljak trenutno postoji samo kao lokacija. Nije zvanično registrovan sa statusom letilišta kod Agencije za civilno vazduhoplovstvo Crne Gore (više).
  • Aerodrom “Špiro Mugoša” (LYPO) na Ćemovskom polju. Trenutna namjena letilišta je za: nekomercijalni vazdušni saobraćaj jedrilica, jednomotornih vazduhoplova, višemotornih vazduhoplova i vazduhoplova opšte kategorije mase do 5700 kg, stručno osposobljavanje vazduhoplovnog osoblja koje obavlja poslove letačke posade, upravljanja sportskim vazduhoplovom i upravljanja padobranom;Izvođenje padobranskih skokova. Operater na aerodromu je Aero klub „Špiro Mugoša“.  

Kada je riječ o heliodromima postoje dva zvanično registrovana heliodroma kod Agencije za civilno vazduhoplovstvo Crne Gore:

  • Splendid – LYBS, Namjena heliodroma je za nekomercijalni vazdušni saobraćaj helikoptera kategorije NIL.
  • Tivat/Porto Montenegro – LYTP, Heliodrom je registrovan za nekomercijalni vazdušni saobraćaj helikoptera opšte kategorije mase do 3175 kg kategorije „nekontrolisani civilni aerodrom“.

PLANSKA DOKUMENTA

Svi planovi vezani za vazdušni saobraćaj sadržani su u :

Šta kaže Prostorni plan Crne Gore do 2020. godine ?

Kako se trenutno zastalo sa izradom prostornog plana Crne Gore, osvrnućemo se na onaj koji je važio zaključno sa 2020. godinom. Dokument u odjeljku C1.3.2.3-16 savjetuje da vazdušni saobraćaj treba dalje razvijati u skladu sa potrebama prostornog razvoja Crne Gore, a to u prvom redu podrazumjeva:

  • Infrastrukturu i upravljanje međunarodnim aerodromima u Podgorici (klasa 4E) i u Tivtu (4D) koji će biti unaprijeđeni u skladu sa međunarodnim standardima. Ranije smo pomenuli da je sertifikacija u toku, i da još nije završena.
  • Piste u Pljevljima, Beranama i Nikšiću (najniža klasa 3C) koje će biti uspostavljene za male turističke i poslovne avione.

PPPN ZA OBALNO PODRUČJE IMA OZBILJE PLANOVE

U okviru ovih planova konstatuje se važnost Aerodroma Podgorica i Tivat. Imajući u vidu dužinu morske obale postojeći aerodromi bi uz uslov pravovremenog povećanja njihovog kapaciteta, mogli zadovoljiti potrebe transporta u skladu sa prognozama razvoja turizma Crne Gore. Pored razvoja ovih aerodroma plan predviđa razvijanje dodatnih aerodroma na crnogorskoj obali kako bi se zadovoljile u cilju pojačanog dolaska turista. U prvom redu to je manji aerodrom u Baru u Mrkojevićkom polju na lokalitetu “Burge”.

PPPN legenda

Za aerodrom u Tivtu PPPN konstatuje potrebu za:

  • Kategorizacijom aerodroma na  4D (prema prostornom planu Crne Gore),
  • Visokim nivoom bezbjednosti saobraćaja na aerodromu (safety),
  • Povećanjem kapaciteta,
  • Povjećanjem nivoa usluge,
  • Održivosti razvojnih planova.

Aktivnosti na poboljšavanju aerodromske dostupnosti na primorju su podijeljene u više faza:

  • Prva faza realizacije plana obuhvata sanaciju postojećeg stanja aerodroma Tivat i povećanje kapaciteta u skladu sa prognozom obima saobraćaja na aerodromu.
  • Druga faza realizacije plana za aerodrom Tivat podrazumjeva izgradnju paralelne rulne staze radi povećanja kapaciteta poletno-slijetne staze, novi putnički terminal uz jugozapadnu granicu sadašnjeg kompleksa aerodroma i izmještanje dionice magistralnog puta M11 istočno u odnosu na kompleks aerodroma. Takođe, u sjevernoj zoni obuhvata PPPN, u blizini ušća rijeke Gradiošnice, planiran je vodni terminal – VoT (Tivat SkyPier). U neposrednoj blizini Vodnog terminala planira se izgradnja Terminala za prihvat i otpremu putnika koji za dolazak na aerodrom koriste prevoz morskim putem – MAT (Marine Air Terminal).

PPPN za Aerodrom Tivat

U BARU AERODROM KATEGORIJE MINIMALNO 3C

Prostornim planom Crne Gore predviđa se i razvoj aerodroma kategorije minimalno 3C. Takvi aerodromi će se razvijati prvenstveno kao aerodromi za specijalne potrebe: rekreativno letjenje, sportsko letjenje i (sezonski) regionalni saobraćaj, kao i za manje poslovne avione.

PPPN za obalno područje predviđa jedan takav aerodrom  na prostoru opštine Bar, na lokalitetu Burge (padina iznad Mrkovskog polja). U dokumentaciji se konstatuje da lokacija nije istražena pa je u skladu s tim neophodno u narednom periodu postaviti meteorološku stanicu i vršiti istraživanja (4 do 5 godina) klimatskih uslova. Takođe, Plan zahtjeva u narednom periodu temeljne studijske analize predmetne lokacije kako bi se istražili i utvrdili prostorni, klimatski, saobraćajni i ostali uslovi.

Plan je izričit da  je neophodno prognozirati maksimalnu kategoriju aerodroma u budućnosti na ovoj lokaciji kao i da se lokacija mora sačuvati od drugih zahtjeva i korišćenja koji su u suprotnosti ili ometaju predviđenu upotrebu, izuzev ukoliko se ne donese konačna odluka o izgradnji ili rekonstrukciji.

PPPN za aerodrom u Baru

Lokacija “Burge” u Baru se nalazi pored postojećeg regionalnog puta R-29 koji povezuje Crni Goru i Albaniju, a kojim godišnje prođe preko 500 000 automobila. Takođe, dugoročni planovi za Jadransko-jonski koridor kroz Crnu Goru i Albaniju predviđaju brzu cestu u neposrednoj blizini planirane lokacije što je čini još zaimljivijom kada su u pitanju Bar, Ulcinj i ostatak regiona koji gravitira ovim područjem.

U ULCINJU SE PLANIRA LETILIŠTE I DROP ZONE

Kako već postoji letilište u ulcinjskoj opštini na lokalitetu Štoj, PPPN predviđa valorizaciju ovog letilišta, prvenstveno u svrhu obezbeđivanja infrastrukture neophodne za obavljanje i razvoj padobranstva u Crnoj Gori.

PPPN za letilište u Ulcinju

Razvoj letilišta/aerodoma u Ulcinju je otišao mnogo dalje nego što je to slučaj sa Barom koji za sada postoji samo u PPPN. Opština Ulcinj je pronašla stranog investitora koji je zainteresovan za izgradnju manjeg aerodroma na ovoj lokaciji, te sa njim zajednički razvija projekat aerodroma.

RAZVOJ HELIODROMA

PPPN  predviđa i izgradnju helidroma. Helidromi se mogu realizovati u svim opštinskim, turističkim i naseljskim centrima, tamo gde se ukaže potreba ili zainteresovanost potencijalnih korisnika u skladu sa urbanističkim planovima nižeg reda i važećom zakonskom regulativom u oblasti zaštite životne sredine i vazdušnog saobraćaja.

HIDROAVIONSKI PREVOZ

Takođe, PPPN pominje razvoj i ovog vida vazdušnog saobraćaja. Ističe se važnost u svrhu: turističke valorizacije, prevoza putnika, gašenje požara, spašavanje ljudi na moru. Naglašava se potreba definisanja posebnih zona za hidrodromove koji predstavljaju dio površine sa pratećim uređajima i opremom na vodi i kopnu, namijenjen za voženje, polijetanje, slijetanje, pristajanje, sidrenje, spuštanje i izvlačenje hidroaviona iz vode.

Linije hidroavionskog prevoza se mogu organizovati u svim postojećim kao i svim ovim PPPN-om planiranim lukama, marinama, pristaništima, privezištima itd. u skladu sa saobraćajnim zahtjevima.

Podjelite objavu putem telefona:

Pravila komentarisanja:

Poštujući načelo demokratičnosti, kao i pravo građana da slobodno i kritički iznose mišljenje o pojavama, procesima, događajima i ličnostima, u cilju razvijanja kulture javnog dijaloga, na Portalu nijesu dozvoljeni komentari koji vrijeđaju dostojanstvo ličnosti ili sadrže prijetnje, govor mržnje, neprovjerene optužbe, kao i rasističke poruke. Nijesu dozvoljeni ni komentari kojima se narušava nacionalna, vjerska i rodna ravnopravnost ili podstiče mržnja prema LGBT populaciji. Neće biti objavljeni ni komentari pisani velikim slovima i obimni "copy/paste" sadrzaji knjiga i publikacija. Zadržavamo pravo kraćenja komentara.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *