eGAFOR -unaprijeđena prognoza za letove na malim visinama

Od 20. maja je počela da se izdaje eGAFOR prognoza za pilote koji lete na malim visinama u VFR uslovima. U pitanju je novi produkt u čijoj je osnovi stari GAFOR – prognoza na rutama (stariji piloti se sigurno sjećaju) ali su ovaj put, pored uticaja prognoze visine baze oblačnosti i vidljivosti na rutama, uključene još neke potencijalno opasne meteorološke pojave za vazduhoplovstvo kao što su:

eGAFOR prognoza je probabilistička i koriste se tri klase vjerovatnoće za svaku prognoziranu meteorološku pojavu:

Kodiranim bojama prikazuje se uticaj meteorološke prognoze na rute (tj. stanje rute):

Produkt je razvijan kroz eGAFOR projekat finansiran od INEA-e (Izvršna agencija za inovacije i mreže Evropske komisije) sa 85% u kome su učestvovali pružaoci vazduhoplovnih meteoroloških usluga: Crocontrol Hrvatska, ARSO Slovenija, OMSZ Mađarske, SHNU Slovačka, ROMATSA Rumunija, BHANSA Bosna i Hercegovina i SMATSA Srbija i Crna Gora. Industrijski partner u projektu je IBL, slovačka firma koja se bavi razvojem meteoroloških softvera i sistema.

Hrvatska kontrola letenja bila je inicijator i lider projekta. Projekat je trebalo da traje tri godine i da bude završen do kraja 2020.godine, ali je zbog pandemije produžen za još pola godine i biće završen do juna 2021.

Cilj projekta je da se pilotima koji lete u VFR uslovima pruži lako razumljiva grafička meteorološka informacija o stanju na ruti a koja je dostupna u elektronskom obliku. Pružaoci vazduhoplovnih meteoroloških usluga zajednički izrađuju eGAFOR svako za svoju oblast odgovornosti ali uz aktivnu harmonizaciju u prekograničnim oblastima. Ostvarljivost prognoze se redovno prati i po potrebi eGAFOR se ažurira.

Uz konsultacije sa korisnicima prvo je napravljena je mreža ruta. Mreža ruta u Crnoj Gori povezuje nas sa okolnim zemljama. U slučaju potrebe, rute se lako mogu mijenjati i dodavati nove rute ako promjena ne utiče na susjedne zemlje. U suprotnom, potreban je dogovor.

eGAFOR je dostupan na adresi www.egafor.eu i kreiran je da se lako pristupa preko mobilnog telefona, tableta ili računara. Dovoljno je registrovati se upotrebom Google naloga. Registracija nije obavezna ali registrovani korisnici imaju opciju da mijenjaju neke postavke kao što su npr. visina nadvišavanja terena rasponu od 500 do 2000 ft.

Postoje dva prikaza, rutni i prikaz sa poligonima značajnog vremena -MET. Klikom na rutu korisnik dobija detalje zbog kojeg je neka ruta obojena, a prelaskom u MET prikazuje se čitava oblast zahvaćena opasnom meteorološkom pojavom što pilotu omogućava da vidi da li je čitava ruta zahvaćena ili samo jedan njen dio ili da razmatra alternativne vazdušne puteve.

eGAFOR se izdaje četiri puta dnevno, period važenja je 6 sati podijeljen na tri intervala od po 2 sata. eGAFOR ne pokriva noćni period između 21 UTC i 3 UTC.

Projektom su bile predviđene radionice kako bi se korisnicima detaljno objasnile sve pojedinosti, ali zbog mjera i ograničenja koja nam je nametnula korona to nije bilo izvodljivo.

Kratko video uputstvo dostupno je na OVOM LINKU

Nadamo se da će eGAFOR korisnicima olakšati meteorološku pripremu i povećati bezbijednost letenja, ali i da će ovaj uspješni projekat biti početak učestale regionalne saradnje na polju pružanja vazduhoplovnih meteoroloških usluga.

Ovaj članak je za vas pripremio Aleksandar Berber, iskusni vazduhoplovni meteorološki prognostičar-instruktor aerodromske kontrole letenja Podgorica i saradnik našeg portala. Profesionalnoj javnosti je poznat po sprovođenju više radionica iz oblasti meteorologije za obuku pilota, pilota paraglajdera, kontrolora letenja kao i inženjera i tehničara kontrole letenja. 

 

Podjelite objavu putem telefona:

Pravila komentarisanja:

Poštujući načelo demokratičnosti, kao i pravo građana da slobodno i kritički iznose mišljenje o pojavama, procesima, događajima i ličnostima, u cilju razvijanja kulture javnog dijaloga, na Portalu nijesu dozvoljeni komentari koji vrijeđaju dostojanstvo ličnosti ili sadrže prijetnje, govor mržnje, neprovjerene optužbe, kao i rasističke poruke. Nijesu dozvoljeni ni komentari kojima se narušava nacionalna, vjerska i rodna ravnopravnost ili podstiče mržnja prema LGBT populaciji. Neće biti objavljeni ni komentari pisani velikim slovima i obimni "copy/paste" sadrzaji knjiga i publikacija. Zadržavamo pravo kraćenja komentara.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *